مقررات ملی ساختمان درباره پله گرد

مقررات ملی ساختمان درباره پله گرد

مقررات ملی ساختمان درباره پله گرد چه می‌گوید. مبحث ۳ و مبحث ۴ مقررات ملی ساختمان مهمترین مراجعی هستند که به موضوع راه پله ها و همچنین مقررات و ابعاد مجاز اشاره کرده اند. این مطالب در بخش ۳-۱-۴-۴ مبحث ۳ (حفاظت ساختمانها در مقابل حریق) و بخش ۴-۵-۱-۷ مبحث ۴ (الزامات عمومی ساختمان) گنجانده شده است. در مبحث ۳ مقررات ملی ساختمان درباره پله گرد بندهای ویژه‌ای آمده است اما در مبحث ۴ به طور ویژه به موضوع پله گرد اشاره نشده است.

خلاصه بندهای مرتبط

خلاصه ای از مهمترین بندهای مقررات ملی ساختمان درباره پله گرد در ادامه می آید.

مبحث ۳

مبحث ۳ مقررات ملی ساختمان درباره پله گرد به طور اخص بندهایی دارد.

  • ساختار پله باید پایدار و ثابت باشد.
  • عرض پله در هیچ کجا نباید کاهش یابد.
  • حداکثر فاصله قائم میان دو پاگرد بایستی ۳۷۰ سانتیمتر باشد.
  • ارتفاع هر پله حداکثر ۱۸ و حداقل ۱۰ سانتیمتر باشد.
  • حداکثر شیب مجاز کف پله ۲ درصد است.
  • حداکثر اختلاف اندازه مجاز بین دو کف پله متوالی نیم سانتیمتر است.
  • حداکثر اختلاف اندازه مجاز بین کف پله های میان دو پاگرد یک سانتیمتر است.
  • حداقل شعاع داخلی پله گرد باید دو برابر عرض پله باشد.
  • پاخور مفید پله گرد حداکثر از فاصله ۳۰ سانتیمتری شعاع داخل درنظر گرفته شود.
  • پله مارپیچ برای حداکثر ۵ نفر متصرف پله قابل قبول است.

مبحث ۴

مبحث ۴ مقررات ملی ساختمان درباره پله گرد به طور اخص بندی ندارد. اما به طور اعم در مورد تمام انواع پله بندهایی دارد که به پله های گرد هم قابل تسری هستند.

  • حداقل عمق کف پله باید ۲۸ سانتیمتر باشد.
  • اشاره به فرمول بلوندل.
  • حداقل عرض پله جز در موارد خاص از ۱۱۰ سانتیمتر کمتر نشود.
  • حداقل عرض قفسه پله جز در موارد خاص از ۲۴۰ سانتیمتر کمتر نشود.
  • حداقل عرض پاگرد برابر عرض پله باشد.
  • بین دو پاگرد بیشتر از ۱۲ پله قرار نگیرد.
  • حداقل ارتفاع غیر سرگیر از لب جلوی هر کف پله حداقل ۲۰۵ سانتیمتر باشد.

معمولا در این نوع مقررات وقتی تعداد متصرفان پله (تعداد کسانی که از آن پله استفاده می‌کنند) به پنج نفر یا کمتر می‌رسد. که برابر با تعداد متوسط افراد یک خانواده هستند. این ابعاد کمی تغییر می‌کنند و ابعاد کوچکتر هم مورد قبول آیین نامه است.

هرچند همانطور که در مطالب مشابه هم اشاره شده، مقررات ملی ساختمان درباره پله گرد اغلب در ارتباط با پله های دکوراتیو داخل واحدها نادیده گرفته می‌شوند. چه از سوی طراحها و چه از سوی مراجع قانونی ساختمان. زیرا موضوع مورد اهمیت برای قانونگذار ظاهرا پله های رابط طبقات خارج از واحد است. و برای طراح داخلی موضوعاتی مانند هماهنگی و زیبایی اولویت دارند.

در ضمن در مبحث ۴ تعریفی برای عمق پله (پاخور پله) ارانه شده که مفید است. با این عنوان که عمق پله فاصله لبه جلویی پله تا سایه لبه جلویی پله بعدی است. در واقع به این معنی است که آب‌چکان بخشی از عمق پله نیست.

فایل پی‌دی‌اف مبحث ۴ مقررات ملی ساختمان را می‌توانید از اینجا دانلود کنید.

فایل پی‌دی‌اف مبحث ۳ مقررات ملی ساختمان را می‌توانید از اینجا دانلود کنید.

مطالب مرتبط در سایت:
بهترین ابعاد پله گرد

عرض پله

عرض پله گرد و پله دکوراتیو

آیین نامه

در مبحث سوم آیین نامه مقررات ملی ساختمان حداقل عرض پله مفید برای راه پله عدد ۱۱۰ سانتیمتر درنظر گرفته شده که البته اگر تعداد متصرفان پله (افرادی که از پله استفاده می کنند) کمتر از ۵ نفر باشد آنگاه این مقدار تا ۹۰ سانتیمتر قابل کاستن است.

نکته دیگری که در آیین نامه تاکید شده، ثابت بودن عرض پله در تمام کف پله‌ها است.

دیدگاه کاربردی

به تجریه دریافته ام که در عمل بیش از آنکه آیین نامه ها عرض پله را در طراحی پله گرد و پله دکوراتیو دیکته کنند، مسایل مرتبط با کاربرد، زیبایی، محدودیتهای پروژه ساختمانی و تناسب با سایر ابعاد پله بر این بُعد موثر هستند.

از دیدگاه کاربردی به هر حال مهمترین موضوع در تعیین عرض پله تعداد افرادی است که در بدترین شرایط می خواهند به طور همزمان از یک کف پله بهره ببرند و یا به بیان ساده تر چند نفر از کنار هم می توانند بر روی یک کف پله عبور کنند. اغلب و جز در موارد خاص انتظار می رود که حداقل ۲ نفر بتوانند به طور همزمان (و در دوجهت مخالف) از پله استفاده کنند. در غیر این صورت اگر کسی در حال استفاده از پله باشد نفر دیگر (در جهت مخالف) بایستی منتظر بماند تا نفر اول از پله عبور کند تا نوبت به وی برسد (در صورتی که نفر دیگری از مسیر مقابل وارد پله نشده باشد 🙂 ) و این به هیچ وجه خوشایند نیست.

پله گرد

در طراحی عرض پله گرد از دیدگاه کاربردی باید درنظر داشت که پاخور پله گرد در عرض کف پله متغییر است (به علت شکل ذوزنقه ای کف پله) بنابراین بخشی از عرض کف پله (بسته به نوع طراحی) که به سمت مرکز دوران پله است می تواند بسیار باریک (پاخور کم) و بلااستفاده باشد. بنابراین در این شرایط دقت به عبارت “عرض مفید” که در آیین نامه مطرح شده اهمیت بیشتری پیدا می کند.