فرمول بلوندل

فرمول بلوندل برای رابطه میان پاخور و ارتفاع پله گرد

در اولین بخش از این رشته نوشته قصد دارم به فرمول بلوندل بپردازم. این فرمول پیشنهادی است برای برقراری رابطه ای میان پاخور و ارتفاع یک کف پله.

فرانسوا بلوندل” مشهور به “بلوندل کبیر” یک مهندس، ریاضیدان، سیاستمدار و معمار قرن هفدهم فرانسوی است. البته او بیشتر به عنوان یک معمار مشهور است.

بلوندل در کتاب خود با عنوان “دوره های معماری” (Cours d’Architecture) کارهای پیشین در زمینه رابطه مناسب میان ابعاد پاخور و ارتفاع پله (منتج به ایجاد ارگونومی و راندمان بالا در کاربری پله) را بررسی می‌کند. کارهایی که توسط فیثاغورس، ویتروویوس، اسکاموزی و … صورت گرفته. او ضمن رد همگی آنها پیشنهاد خود را ارائه می کند.

بلوندل چنین استدلال می کند که چون یک گام صرفا افقی انسان عادی طولی معادل ۲۴ اینچ و یک گام صرفا عمودی وی (فاصله میان پله های یک نردبان عمودی) ۱۲ اینچ است. پس معادله میان طول پاخور و ارتفاع بایستی به گونه ای پیشنهاد شود که برای یک گام افقی (پله ای با ارتفاع صفر) پاخور را معادل ۲۴ اینچ و برای یک گام عمودی (پله ای با پاخور صفر) ارتفاع را معادل ۱۲ اینچ نتیجه دهد.


بلوندل هرچند این تئوری را ارائه کرد اما معادله ای برای آن پیشنهاد نداد. اما با یک محاسبه ساده می‌توان برای پیشنهاد بلوندل معادله‌ای ارائه داد. به این صورت که حاصل جمع دوبرابر ارتفاع پله با پاخور پله بایستی برابر ۲۴ اینچ شود.
البته آنچه امروزه به عنوان فرمول بلوندل استفاده می شود به صورت زیر درآمده که کمی با عدد ۲۴ اینچ تفاوت دارد.

۶۵ > دوبرابر ارتفاع پله بعلاوه پاخور > 63

در پله گرد

باید توجه داشت که در پله گرد پاخور ثابتی در یک کف پله وجود ندارد. به علت شکل ذوزنقه ای کف پله یک پله گرد بایستی از پاخور مفید پله گرد یا همان پاخور طبیعی پله گرد در این فرمول استفاده کرد. در مورد نحوه محاسبه آن روشهای مختلفی وجود دارد که در بخش های بعدی به برخی از آنها خواهیم پرداخت.